Բեսթսելլերի հեղինակ Վիշնևսկին գիրք կգրի Հայաստանի մասին

ԵՐԵՎԱՆ, 28 ՀՈԿՏԵՄԲԵՐԻ, ԱՐՄԵՆՊՐԵՍ: Լեհ գրող, «Մենությունը ցանցում» բեսթսելլերի հեղինակ Յանուշ Լեոն Վիշնևսկին պատրաստվում է Հայաստանի մասին նոր ստեղծագործություն գրել, որում կներկայացնի հայ ժողովրդին: Թեև երկրում գտնվելու 3-4 օրն այնքան էլ բավարար չէ հայերին ճանաչելու և հայկական հոգին խորությամբ ուսումնասիրելու համար, այնուամենայնիվ, լեհ հեղինակն ու գիտնականը որոշել է ռիսկի դիմել՝ օգտագործելով մարդկային հոգեբանության մասին իր ունեցած գիտելիքները: Վիշնևսկին օրեր առաջ «Գրական տապան 2013» փառատոնի շրջանակում առաջին անգամ ոտք դրեց Հայաստան, և մեր երկրի մասին իր տպավորությունների մասին պատմեց «Արմենպրես»-ի թղթակցին:

-Պարոն Վիշնևսկի, ուրախ ենք, որ Դուք առաջին անգամ Հայաստանում եք: Ի՞նչ տպավորություններով և զգացողություններով եք մեր երկրում:

-Շատ ուրախ եմ Հայաստանում գտնվելու համար: Ափսոս, ընդամենը մի քանի օրով եմ այստեղ: Արդեն հասցրել եմ լինել Ջերմուկում, Զվարթնոցում, Գեղարդում, Գառնիում: Ձեր երկիրը պատմական է, այն թանգարան է բաց երկնքի տակ: Շատ հավանել եմ այն:

-Դուք Սլավոնական համալսարանում հասցրել եք անցկացնել վարպետության դաս, «Զանգակ» գրատանը հանդիպել եք Ձեր արվեստի երկրպագուների հետ: Ինչպե՞ս եք գնահատում այս հանդիպումները և ի՞նչ կարծիք ունեք հայ ընթերցողների մասին:

-Հայերը շատ քաղաքակիրթ ընթերցողներ են, և հանդիպումների ընթացքում շատ հետաքրքիր հարցեր տվեցին ինձ: Օրինակ՝ Սլավոնական համալսարանում այնքան մարդ էր հավաքվել, որ որոշեցինք հանդիպումն անցկացնել ոչ թե դահլիճում, այլ բակում՝ բաց տարածքում. այստեղ վարպետության դասիս թեման համացանցի ազդեցությունն էր գրականության վրա:

-Կարծում եմ` հասցրիք նկատել, որ Հայաստանում Ձեզ սիրում են և գնահատում Ձեր արվեստը:

-Անկեղծ ասեմ՝ չգիտեի, որ Հայաստանում այդքան մեծ ժողովրդականություն եմ վայելում: Գիտեի, որ այստեղ կարդում են իմ գրքերը, քանի որ դրանք հրատարակված են նաև ռուսերենով: Ուրախ եմ, որ իմացա, որ հայերն ինձ սիրում են: Չափազանց երջանիկ եմ, որ մենք սկսում ենք նոր նախագիծ՝ իմ 2 գրքերը թարգմանվելու են հայերեն և հրատարակվելու են այստեղ, որպեսզի ավելի շատ մարդիկ կարդան իմ գործերը: Գրքերից մեկը կլինի իմ նոր՝ Grand Hotel ստեղծագործությունը, որը լույս կընծայվի միայն 2014 թվականին: Բացի դրանից, կարծում եմ, որ հայերենով կհրատարակենք նաև «Սիրուհին» պատմվածքների ժողովածուն: Ռուսերեն թարգմանությամբ այդ ժողովածուն այդպես է կոչվում, բայց իրականում այն անվանվում է «Լարվածության սինդրոմ», որը մշտապես առկա է ցանկացած կնոջ մոտ դաշտանային ցիկլի ժամանակ: Ռուսներն այն անվանել են «Սիրուհին» մեկ այլ պատմվածքի վերնագրով:

-Տեղյակ եմ, որ «Գրական տապան 2013» փառատոնի շրջանակում նախատեսում եք ստեղծագործություն գրել Հայաստանի մասին: Արդեն մտածե՞լ եք, թե ինչ պատմություն եք ստեղծելու մեր երկրի մասին: Թեման ընտրե՞լ եք:

-Գրելու եմ մարդկանց մասին, որոնց հետ հանդիպել եմ այս անհավանական վայրերում: Կպատմեմ հյուրանոցի աշխատողների, մատուցողների մասին, ովքեր ուրախությամբ էին ինձ դիմավորում: Հայերն աշխահին նայում են բաց աչքերով: Գործս կնվիրվի այստեղի մարդկանց:

-Այսօր Ձեր հայրենիքում մեծ հայկական համայնք կա: Լեհաստանում հայերի հետ երբևէ շփվե՞լ եք:

-Լեհաստանում երբևէ չեմ հանդիպել հայերի: Ես Մայնի Ֆրանկֆուրտում եմ շատ հայերի ճանաչում: Նրանք հատկապես շատ մտերիմ են ռուսական համայնքի հետ, քանի որ ռուսերեն են խոսում: Հայաստանից շատ ընկերներ ունեմ: Նրանք ինձ պատմել են Հայաստանի մասին:

-«Մենությունը ցանցում» գիրքը ճակատագրակա՞ն էր Ձեզ համար: Ի՞նչ եք զգում, երբ Ձեզ հիմնականում հենց այդ գրքով են ճանաչում:

-Ես գրատանն ընթերցողների հետ հանդիպման ժամանակ նշեցի, որ այս գիքը կարծես ճակատիս դաջվածք լինի, և ինչքան գրում եմ, միևնույն է, գրքերիցս և ոչ մեկը չի կարողանում ոչնչացնել այդ դաջվածքը: Այնպես ստացվեց, որ այս գիրքը լույս տեսավ 12 տարի առաջ, և փոխեց կյանքս, որովհետև ես սկսեցի գրքեր գրել: Ես այն գրել եմ մի ծանր շրջանում, երբ ամուսնալուծվում էի կնոջս հետ: Երբ ավարտեցի այս գործը, ընկերներիցս մեկը կարդաց այն և ասաց, որ ես պետք է այն հրատարակեմ, սակայն ես չէի հավատում, որ դա հնարավոր է և այն կկարդան: Լեհաստանում այնպիսի ժամանակաշրջան էր, որ ավելի շատ մարդիկ գրքեր էին գրում, քան կարդում: Ես այն ուղարկեցի 15 հրատարակությունների, որոնցից միայն 2-ը պատասխանեցին, և ամեն ինչ սկսվեց: Կարծում էի, որ սա իմ առաջին և վերջին գիրքը կլինի, սակայն լեհական հրատարակությունը դիմեց ինձ և առաջարկեց շարունակել գրել:

-Եթե չեմ սխալվում, «Մենությունը ցանցում» գրքի հիման վրա 2006 թվականին նկարահանված ֆիլմի նկատմամբ Դուք բացասական վերաբերմունք ունեք:

-Այո, այն ինձ դուր չեկավ, որովհետև ընդահանրապես չարտահայտեց այն բոլոր զգացողությունները, որ առկա էին գրքում: Ես այն չեմ հավանել: Նշեմ, որ ես նույնիսկ անտուն մուրացիկի դեր եմ մարմնավորել այդ ֆիլմում: Սակայն, Սանկտ Պետրբուրգում իմ գրքի հիման վրա շատ լավ պիես էր բեմադրվել, որն ինձ շատ դուր եկավ:

-Նշեցիք, որ հայերեն թարգմանությամբ հաջորդ տարի լույս կտեսնի Ձեր Grand hotel ստեղծագործությունը: Ինչի՞ մասին է Ձեր նոր գիրքը:

-Գիրքը Լեհաստանում լույս կտեսնի 2014 թվականի սկզբին: Grand hotel-ը պատմություն է մի նորաոճ հյուրանոցի մասին, որտեղ այցելում են տարբեր հյուրեր: Այս հյուրանոցը երկար տարիների պատմություն ունի, որովհետև այստեղ են հանգրավանել Ադոլֆ Հիտլերը, Շարլ դը Գոլը, Ֆիդել Կաստրոն և այլ հայտնի գործիչներ: Ես մտնում եմ հյուրանոցի սենյակներով և նկարագրում եմ այստեղ ապրողների կյանքը: Մի սենյակում նստած է գիտնական, մյուսում՝ մարմնավաճառուհի, մեկ այլ սենյակում՝ լքված կին: Ես պատմում եմ նրանց կյանքի պատմությունները: Որոշ պատմական փաստեր էլ ունեմ գրքում:

-Հայաստան կրկին կայցելե՞ք:

-Իհարկե, մեծ սիրով:

Հարցազրույցը՝ Ռոզա Գրիգորյանի

Լուսանկարները՝ «Գրական տապան 2013» փառատոնի,Ասատուր Եսայանց