3 րոպեի ընթերցում
ԵՐԵՎԱՆ, 22, ՄԱՐՏԻ, ԱՐՄԵՆՊՐԵՍ: Հայ գրականության ամենահետաքրքիր և ինքնատիպ ներկայացուցիչներից մեկի արձակագիր, դրամատուրգ, ռեժիսոր, գեղանկարիչ Աղասի Այվազյանի ծննդյան կապակցությամբ մարտի 22-ին Հայաստանի գրողների միությունում «Այվազյանական ընթերցումներ» խորագրով միջոցառում անցկացվեց: Գրողները, ասմունքողները հատվածներ կարդացին արձակագրի գործերից` նորովի և յուրովի մեկնաբանելով դրանք:
«Առաջին անգամ ընթերցել եմ Աղասի Այվազյանի 1960-70-ականների արձակը: Արդեն նրա սցենարով նկարահանվել էր «Եռանկյունի» ֆիլմը: Այդ տարիների հայկական կինոյում այն զրնգուն էր, հետաքրքիր: Երկու թիֆլիսահայ Աղասի Այվազյանը և կինոյի, թատրոնի ռեժիսոր Հենրիկ Մալյանը կարողացան մեր կինոարվեստ բերել թեթև, պայծառ, թախծոտ հումոր»,-«Արմենպրես»-ի հաղորդմամբ` նշեց Հայաստանի գրողների միության նախագահ Էդվարդ Միլիտոնյանը:
Հայաստանի գրողների միության արձակի և հրապարակախոսության բաժանմունքի համանախագահ, միջոցառման նախաձեռնող Ալիս Հովհաննիսյանն ասաց, որ իրենք ձգտում են ժամանակ առ ժամանակ անդրադառնալ մեր գրողներին, նրանց գործերը վերարժևորելու համար:
«Բախտ եմ ունեցել Աղասի Այվազյանի հետ աշխատել «Էկրան» ամսագրում, «Հայություն» թերթում: Նա ինձ համար և’ ուսուցիչ էր, և’ ընկեր: Նրա գործերը պետք է պարբերաբար վերընթերցել, քանի որ դրանք մեծ արժեք ունեն»,-շեշտեց Հովհաննիսյանը:
«Աղասի Այվազյանը մեր գրականության մեծերից է: Նրա ստեղծածը կարող ենք բնորոշել որպես կենսասեր գրականություն: Նա կյանքով լեցուն անձնավորություն էր, արտիստիկ գրող: Մի առիթով ասել եմ, որ եթե Աղասին լիներ Փարիզյան միջավայրում, այսօր նրա անունը շատ ավելի հնչեղ կլիներ ողջ Եվրոպայում: Այվազյանի պատմվածքները կարդալով` ոչ միայն գեղագիտական հաճույք ես ստանում, այլև նորը սովորում մարդու, կյանքի մասին»,-ընդգծեց գրականագետ, թարգմանիչ, մանկավարժ Պետրոս Դեմիրճյանը:
Խոսելով Այվազյանի կտավների մասին` Դեմիրճյանն ասաց, որ Աղասին իրեն նկարիչ չի համարել: Նա մեծամասամբ ինքնադիմանկարներ էր նկարում` փորձելով հասկանալ ինքն իրեն:
Արձակագիր, դրամատուրգ, ռեժիսոր, գեղանկարիչ Աղասի Այվազյանի ստեղծագործական ժառանգությունն ազգային հարստություն է: Նա ականավոր վիպասան էր, դրամատուրգ, նկարիչ, «Էկրան» պարբերականի, «Հայություն» թերթի խմբագիր, կինոռեժիսոր, սցենարների հեղինակ, Երևան քաղաքի պատվավոր քաղաքացի, պետական և մի շարք այլ մրցանակների դափնեկիր: Աղասի Այվազյանը կյանքից հեռացել է 2007 թվականին՝ սերունդներին թողնելով 25 հեքիաթ, 11 վիպակ և վեպ, 23 պիես, 200 պատմվածք և էսսե, 100 նկար (թե՛ գեղանկարչություն, թե՛ գրաֆիկա):