3 րոպեի ընթերցում
Հոդվածը հրապարակվում է «Արմենպրես»-ի և BTA-ի միջև ստորագրված համաձայնագրի շրջանակում։
Բուլղարիայի Հերակլեա Սինտիկա քաղաքում հնագիտական պեղումների ժամանակ հայտնաբերվել է չափազանց հազվագյուտ հին բժշկական գործիք, որն օգտագործվում էր վիրահատություններում միզապարկի քարերը հեռացնելու համար։ «Արմենպրես»-ի փոխանցմամբ՝ այս մասին BTA գործակալությանը հայտնել է հնագետ դոկտոր, պրոֆեսոր Լյուդմիլ Վագալինսկին։
Գործիքը հայտնաբերվել է քաղաքի Հերակլեսի տաճարին կից սենյակում։ Պրոֆեսորի խոսքով՝ գործիքը չափազանց հազվագյուտ գտածո է ոչ միայն Բուլղարիայի, այլև ամբողջ աշխարհի համար։ Հասանելի գիտական գրականությունից հայտնի է միայն մեկ նման հայտնագործության մասին՝ Իտալիայում։
«Սա բժշկական գործիքների հավաքածու է, որ հին ժամանակներում բժիշկներն օգտագործել են իրենց պրակտիկայում՝ միզապարկից քարերը հեռացնելու վիրահատություններ կատարելու համար։ Սա շատ նուրբ, վտանգավոր, բայց անհրաժեշտ վիրաբուժական միջամտություն էր», - ասել է պրոֆեսոր Վագալինսկին։
Պահպանվել է գործիքի կրկնակի կեռիկի բրոնզե բռնակը, որը զարդարված է դրոշմված օղակներով. բացակայում են միայն գործիքի կոր ծայրերը։
Հնագետի խոսքով՝ հին բժշկությունն իր տրամադրության տակ ուներ բազմազան վիրաբուժական գործիքներ՝ նշտարներ, ասեղներ, կյուրետներ, գդալներ և այլ մասնագիտացված գործիքներ, բայց նման գտածոները հազվադեպ են։ Հայտնաբերված գործիքը խիստ մասնագիտացված է և կարող էր օգտագործվել միայն լավ պատրաստված բժշկի կողմից։
«Սա ցույց է տալիս բժշկական օգնության բարձր մակարդակը Հերակլեա Սինտիկայում Հռոմեական կայսրության առաջին երեք դարերի ընթացքում, երբ քաղաքը տնտեսական վերելք էր ապրում», - ասել է նա։
Ըստ Վագալինսկու՝ գործիքի հայտնաբերումը Հերակլեսի տաճարին կից սենյակում հիմք է տալիս այն աշխատանքային վարկածի համար, որ այնտեղ կարող էին բուժվել ուխտավորներ, որոնք փնտրում էին բուժում առասպելական հերոսի պաշտամունքի միջոցով։
Նրա խոսքով՝ հայտնագործությունը վկայում է Հերակլեա Սինտիկայում հռոմեական դարաշրջանում բժշկական պրակտիկայի բարձր մակարդակի մասին։ Հնագետները շարունակում են ուսումնասիրել սենյակը, և բոլոր գտածոները մշակելուց հետո նրանք կկարողանան ավելի վերջնական եզրակացություններ անել դրա գործառույթի վերաբերյալ։ Գտածոն թվագրվում է մ.թ. 3-րդ դարի։
Տարածքի հնագիտական պեղումները շարունակվում են։ Դրանց մասնակցում է 34 աշխատող և յոթ հնագետ։