ევროკავშირმა წევრი ქვეყნების ელჩების დონეზე დაადასტურა სომხეთთან სავიზო ლიბერალიზაციის მოლაპარაკებების დაწყების წინადადება

ერევანი, 17 ივლისი, არმენპრესი. მრავალწლიანი მოლაპარაკებების შემდეგ ევროკავშირმა წევრი ყველა ქვეყნის ელჩების დონეზე დაამტკიცა სომხეთთან სავიზო ლიბერალიზაციის შესახებ მოლაპარაკებების დაწყების წინადადება. „არმენპრესის“ ინფორმაციით, ამის შესახებ იტყობინება „თავისუფლება“ თავის დიპლომატიურ წყაროებზე დაყრდნობით.

ახლა, უკვე 27 წევრი ქვეყნის თანხმობის შემდეგ, საკითხი ფორმალური დამტკიცებისთვის გადაეცემა ევროკავშირის საბჭოს, შემდეგ გადაეცემა ევროპულ კომისიას, რომელიც გამოაცხადებს, კონკრეტულად როდის დაიწყებს მოლაპარაკებებს და რა გეგმა ექნება ერევნისთვის, განმარტავს „თავისუფლება“ რადიოს ევროპის საკითხების რედაქტორი რიკარდ იოზვიაკი.

„ეს ნიშნავს, რომ ყოველწლიური ანგარიშები წარდგება განხორციელებული ნაბიჯების შესახებ, რომელიც გაგრძელდება რამდენიმე წლის განმავლობაში. გარკვეული ქვეყნების, მაგალითად, მოლდოვას შემთხვევაში, 3-4 წელი დასჭირდა, საქართველოსთვის - 5, უკრაინისთვის - 9. თურქეთთან მოლაპარაკებები უკვე 10 წელზე მეტია მიმდინარეობს, ასე რომ, თითოეული ქვეყანა ამ გზას სხვადასხვანაირად გადის. ეს პროცესის დასაწყისია, რომელიც დასრულებისთვის დროს მოითხოვს“, - ამბობს „თავისუფლება“ რადიოს ევროპის საკითხების რედაქტორი.

სავიზო მოთხოვნა მოიხსნება მხოლოდ ყველა საჭირო კრიტერიუმის სრული დაკმაყოფილების შემთხვევაში.

იოზვიაკის მიხედვით, ჩვეულებრივ, ბრიუსელი ოთხ ძირითად მოთხოვნას წარუდგენს: საზღვრების მართვა, ორგანიზებული დანაშაულისა და კორუფციის წინააღმდეგ ბრძოლა; ძირითადად საუბარია შიდა პრობლემებზე - დოკუმენტების უსაფრთხოებაზე, საზღვრებზე, არალეგალური მიგრანტების მიღებაზე, მაგრამ ასევე ადამიანის ფუნდამენტალური უფლებების დაცვაზე.

ეს ასობით გვერდისგან შემდგარი მოთხოვნების დიდი სიაა, რომელიც სომხეთმა უნდა განახორციელოს, და ამისთვის წლები დასჭირდება.

ჩვეულებრივ, საჭირო ქმედებების ამ გეგმის შედგენის და წარდგენისათვის ბრიუსელს დაახლოებით ნახევარი წელი სჭირდება, მაგრამ რადგან ივნისში ჩატარებული ევროპარლამენტის არჩევნების შემდეგ ახალი ევროპული კომისია ჯერ არ არის ჩამოყალიბებული, მოსალოდნელია, რომ სომხეთისთვის მოთხოვნების ეს სია წარდგენილი იქნება ან ამ წლის ბოლოს, ან შემდეგი წლის დასაწყისში. ამ მოთხოვნების სრულად განხორციელების შემდეგ სომხეთმა კიდევ ერთი მნიშვნელოვანი დაბრკოლება უნდა გადალახოს.

„ამ საკითხში საბოლოო გადაწყვეტილების მიღების უფლება ორ სტრუქტურას აქვს: ერთია ევროპარლამენტი, სადაც სომხეთს საჭირო მხარდაჭერა აქვს, მეორე კი წევრი ქვეყნებია. ყველა 27-მა ერთად უნდა მისცეს თანხმობა, რაც ყოველთვის ადვილი არ არის, რადგან ახლა ევროპაში მოძრაობა დაიწყო არალეგალური მიგრაციის წინააღმდეგ,“ განმარტავს „თავისუფლება“ რადიოს ევროპის საკითხების რედაქტორი.

მისი თქმით, ორი წლის წინ საქართველოზე სავიზო ლიბერალიზაციის მიცემის შემდეგ არის პროტესტები, რომ ამით სარგებლობენ კრიმინალური ჯგუფები, ან რომ საქართველოს მოქალაქეები ამ გზით მოდიან და შემდეგ ცდილობენ ევროპაში ლტოლვილის სტატუსის მიღებას. ამიტომ არის რამდენიმე ქვეყანა, კერძოდ შვედეთი, ნიდერლანდები, ავსტრია, რომლებიც, რბილად რომ ვთქვათ, ძალიან ფრთხილად არიან დამატებითი ქვეყნების სავიზო გათავისუფლების საკითხში.

ამ მომენტში უვიზოდ ევროპაში შესვლის შესაძლებლობას 60 ქვეყანა იყენებს. მოთხოვნა ერთია: ამ ქვეყნის მოქალაქეებს 180 დღის განმავლობაში მაქსიმუმ 90 დღე შეუძლიათ შენგენის ზონაში ყოფნა. მოთხოვნის მუდმივი დარღვევის, ასევე სხვა რეფორმების შეუსრულებლობის შემთხვევაში ბრიუსელი გადაწყვეტილებას გადახედავს.

ასევე არსებობს ლიბერალიზაციის შეჩერების მექანიზმი, რომელიც, მაგალითად, ახლა საქართველოს შემთხვევაში განიხილება, ამბობს იოზვიაკი.

„ანუ შეგიძლიათ მიიღოთ ეს პრივილეგია ხანგრძლივი მუშაობის შემდეგ, ასევე შეგიძლიათ დაკარგოთ ის, და ეს შეიძლება ძალიან სწრაფად მოხდეს. დაბრკოლებები ბევრია“, - აღნიშნა მან.