Հայաստանը «Մեղրի» ազատ տնտեսական գոտում 20-30 հա տարածքի շահագործման նախնական հայտեր է ստացել

ԵՐԵՎԱՆ, 15 ՆՈՅԵՄԲԵՐԻ, ԱՐՄԵՆՊՐԵՍ: ՀՀ տնտեսական զարգացման և ներդրումների նախարարությունը «Մեղրի» ազատ տնտեսական գոտում, որը նախատեսվում է շահագործման հանձնել նոյեմբերի վերջին, աշխատելու նախնական հայտեր է ստացել Ռուսաստանից, Իրանից, եվրոպական մի քանի երկրներից: Ինչպես «Արմենպրես»-ի հետ զրույցում տեղեկացրեց նախարարության ներդրումների ներգրավման և համակարգման վարչության պետ Վահագն Լալայանը, տեղական ընկերություններից որոշները ևս պատրաստ են ընդլայնել գործունեությունն ու արտադրական հզորություններ ստեղծել առաջիկայում գործարկվելիք ազատ տնտեսական գոտում: «Մեղրի ազատ տնտեսական գոտում 20-30 հա տարածքի նախնական հայտեր ունենք»,-ասաց Վահագն Լալայանը:

Նրա խոսքով`այն պահից, երբ գաղափարը սկսել է կյանքի կոչվել, ազատ գոտու և ծրագիրը, և ընդհանուր նկարագրությունը տարբեր լեզուներով տարածվել է բոլոր թիրախային երկրներում, այդ թվում` Եվրասիական տնտեսական միության տարածքում: Նախնական հայտի ձևանմուշ են մշակել, որպեսզի հասկանան, թե որ ոլորտներում կլինեն հնարավոր ներդրումները: «Հիմնականում գյուղմթերքի վերամշակման, ծառայությունների մատուցման, զբոսաշրջային ենթակառուցվածքի, մշակող արդյունաբերության ոլորտի ընկերություններ են հետաքրքրված: Սրանք այն ոլորտներն են, որոնց արտադրանքը հետաքրքիր կլինի տեղափոխել Իրան կամ հակառակը` Հայաստանում իրանյան ապրանքների արտադրության հիմնել ու ԵԱՏՄ կամ Եվրոպական շուկա տեղափոխել»,-ասաց նախարարության պաշտոնյան:

Անդրադառնալով հիմնական հայտերի ընդունման գործընթացի կազմակերպմանը` Վահագն Լալայանը նշեց, որ հայտերի ընդունումը կսկսեն ազատ գոտու գործարկումից անմիջապես հետո: Նա հավելեց, որ հայտերի ընդունման և հաստատման ընթացակարգը հնարավորինս պարզեցվել է ու հնարավոր կլինի գործունեության թույլտվություն ստանալ 15-20 օրում: «Տեսականորեն հնարավոր է, որ տարեվերջին այնտեղ արդեն լինեն գործող ընկերություններ»,-ասաց Վահագն Լալայանը:

Հայաստանի հարավում գտնվող ազատ տնտեսական գոտին, ըստ մեր զրուցակցի, Եվրասիական տնտեսական միության տարածքում գտնվող ութ տնտեսական գոտիներից մեկն է, որն ունի ավելի մեծ արտոնություններ` համեմատ մյուսների: Արտոնությունը պայմանավորված է նրանով, որ ազատ գոտին ամբողջությամբ կամ մասնակի համընկնում է ԵԱՏՄ սահմաններին։ «Արտոնությունը կայանում է նրանում, որ այնտեղ ֆիզիկական անձինք կարող են որոշակի չափաքանակներով առևտուր իրականացնել ու ապրանքները ձեռք բերել, այսպես ասած, duty free ռեժիմով»,-նշեց Վահագն Լալայանը:

Ինչ վերաբերում է իրանական կողմում գործող «Արաս» ազատ տնտեսական գոտու հետ համագործակցության ձևաչափին, ապա նախատեսվում է հետագայում մշակել նոր մեխանիզմներ, մինչև անգամ հնարավոր է գալ համատեղ ազատ տնտեսական գոտու գաղափարին:

ՀՀ կառավարության 2017 թվականի օգոստոսի 3-ի նիստում հաստատվել է տնտեսական զարգացման և ներդրումների նախարարության կողմից ներկայացված՝ «Մեղրի ազատ տնտեսական գոտի» փակ բաժնետիրական ընկերություն հիմնադրելու մասին որոշումը: Դեռ տարեսկզբին հիմք է դրվել ՀՀ Սյունիքի մարզում ԻԻՀ հետ հարակից տարածքում ազատ տնտեսական գոտու ստեղծման աշխատանքներին:

ՀՀ տարածքում ներկայում գործում է 2 ազատ տնտեսական գոտի՝ «Ալյանս»-ը և «Մերիդիան»-ը: Այս գոտիներում գրանցված է 17 ընկերություն, 10-ը գործունեություն են ծավալում «Ալյանս»-ում, 7-ը`«Մերիդիան»-ում:

Ազատ տնտեսական գոտում գործող ընկերություններին տրվում են մի շարք արտոնություններ, շահառուներն ազատվում են շահութահարկից և եկամտահարկից (գոտու տարածքում գտնվող ԱՏԳ-ի ռեզիդենտին պատկանող շենք, շինություններն ազատված են գույքահարկից), ավելացված արժեքի հարկից, ներմուծման ու արտահանման մաքսատուրքից: Ազատ տնտեսական գոտիներում գործունեություն ծավալելու համար անհրաժեշտ է ստեղծել նոր ընկերություններ կամ ընդլայնել արդեն առկա ընկերության արտադրական հզորությունները կամ գործառնության ուղղությունները: