Ուսուցիչների մասնագիտական զարգացումը՝ կրթության որակի բարձրացման առանցքում

Երևանի քաղաքապետարանի  հանրակրթության  վարչությունը կրթության որակի  ապահովումը դիտարկում է որպես շարունակական գործընթաց՝ առանցքում դնելով ուսուցիչների մասնագիտական աճը:

Նոր չափորոշչի ներդրմամբ կիրառվում են կարիքահեն վերապատրաստման, կամավոր ատեստավորման և խրախուսման արդյունավետ մեխանիզմներ: 

«Արմենպրես»-ի թղթակցի հետ զրույցում այս մասին հայտնեց Երևանի քաղաքապետարանի հանրակրթության վարչության  պետի տեղակալ Ելենա Հարությունյանը՝ ընդգծելով, որ  վերջին տարիներին հանրակրթության  նոր չափորոշչի ներդրմամբ  էականորեն փոխվել է գործընթացը: Այն այժմ հիմնված է կարիքների գնահատման վրա. ուսուցիչն ինքն է գնահատում իր մասնագիտական զարգացման ուղղությունները, իսկ դպրոցի տնօրինությունը՝ որպես գործատու, ներկայացնում է իր դիտարկումները: Այս երկու արդյունքների  համադրությամբ ձևավորվում են  վերապատրաստման  հիմնական ուղղությունները, որոնք հետագայում հանգեցնում են ուսուցչի ատեստավորմանը:

Նրա խոսքով՝ ուսուցիչների զգալի մասը հաջողությամբ մասնակցում է այս գործընթացին՝ ստանալով ինչպես մասնագիտական հաստատում, այնպես էլ ֆինանսական խթաններ՝ աշխատավարձի բարձրացման տեսքով:

Մասնագիտական աճը խթանող  մյուս գործիքը տարակարգի համակարգն է: Այն ոչ միայն  խրախուսում է զարգացումը, այլև ապահովում է հավելյալ վարձատրություն:

Վարչության կողմից  մշակվել է նաև դպրոցների  գործունեության մշտադիտարկման գործիք, որը գնահատում է մի շարք ուղղություններ՝ ուսումնական որակ, կառավարման արդյունավետություն, ենթակառուցվածքներ, թվային միջավայր և հատկապես  ուսուցիչների մասնագիտական զարգացում: Այս գործընթացում կարևոր տեղ է հատկացվում նաև աշակերտների կարծիքին. անանուն հարցումների միջոցով նրանք հնարավորություն են ստանում գնահատելու  ուսուցիչների  աշխատանքը, ինչը նպաստում է առավել օբյեկտիվ  պատկեր ձևավորելուն: Միաժամանակ իրականացվում են  դասալսումներ, որոնց ընթացքում  մասնագետները ոչ միայն գնահատում, այլև խորհրդատվությամբ  աջակցում են  ուսուցիչներին՝  օգնելով նրանց հարմարվել նոր պահանջներին:

Քաղաքապետարանի կողմից իրականացվում են նաև ուսուցիչների խրախուսման տարբեր ծրագրեր: Մասնավորապես, ուսուցչի տոնի առթիվ տրամադրվում են խրախուսական նվերներ,  որոնց շնորհման մեխանիզմները տարբեր են: Կան դեպքեր, երբ պարգևատրվող  ուսուցիչներն ընտրվում են հենց աշակերտների կողմից, ինչն ընդգծում է նրանց հեղինակությունն ու ազդեցությունը սովորողների շրջանում: Այլ դեպքերում ընտրությունը վստահվում է  դպրոցի տնօրինությանը, որը,  գնահատելով մասնագիտական գործունեությունը, առանձնացնում է  լավագույններին: Լինում են նաև իրավիճակներ, երբ քաղաքապետարանի ներկայացուցիչները  դպրոցներ կատարած այցերի արդյունքում սեփական դիտարկումների հիման վրա  են առաջադրում ուսուցիչների պարգևատրումը: Այս բազմազան մոտեցումները  հնարավորություն են տալիս  տարբեր տեսանկյուններից գնահատել և արժևորել  ուսուցչի աշխատանքը՝ խրախուսելով նրանց շարունակական մասնագիտական աճը:

«Նոր չափորոշչի ներդրման և վերապատրաստման գործընթացների համակցությամբ ստեղծվում են պայմաններ, որպեսզի ուսուցիչները հասկանան նոր պահանջները, կիրառեն նորարարական մեթոդներ և արդյունավետ ներգրավեն աշակերտներին: Միաժամանակ կարևոր է նկատել սերունդների միջև  ձևավորվող տարբերությունները. ժամանակակից աշակերտները մեծապես ներգրավված են  թվային աշխարհում, և ուսուցիչների համար կարևոր է հասկանալ նրանց հետաքրքրությունները, խոսել նույն լեզվով և համապատասխանեցնել դասավանդման մեթոդները»,-նշեց Հարությունյանը:

Կրթության ոլորտում փոփոխությունները լայնածավալ են և պահանջում են ժամանակ: Նոր չափորոշիչների, ծրագրերի և մեթոդների ներդրումը չի կարող միանգամից ապահովել ամբողջական արդյունք, սակայն արդեն նկատվում է, որ ուսուցիչների մեծ մասն ընդունել է փոփոխությունները և աստիճանաբար կիրառում է  դրանք կրթական գործընթացում:

Առաջիկայում նախատեսվում է հանրակրթության նոր չափորոշչի ամբողջական ներդրում, ինչը կարևոր քայլ  կլինի  կրթության որակի բարձրացման ուղղությամբ: Սակայն գործընթացի  հաջողությունը կախված է  ոչ միայն ուսուցչից, այլև ուսուցիչ- ծնող-աշակերտ համագործակցությունից:

«Կրթությունը համատեղ պատասխանատվություն է, և միայն բոլոր կողմերի ջանքերի միավորմամբ է հնարավոր հասնել իրական արդյունքի: Այս գիտակցումն է, որ պետք է դառնա  կրթական համակարգի  զարգացման հիմքը, քանի որ  կրթության որակից  է կախված երկրի ապագան»,- եզրափակեց Ելենա Հարությունյանը:

Լուսինե Ջալալյան