5 րոպեի ընթերցում
ԵՐԵՎԱՆ, 12 ՄԱՅԻՍԻ, ԱՐՄԵՆՊՐԵՍ: ՀՀ արդարադատության նախարարության և ԵԱՀԿ/ԺՀՄԻԳ միջև ստորագրված փոխըմբռնման հուշագրի շրջանակում Ծաղկաձորում մեկնարկել է «Ազդեցության գնահատումը՝ որպես օրենսդրության բարելավման արդյունավետ գործիք» աշխատաժողովը: Ինչպես «Արմենպրես»-ին տեղեկացրեցին ՀՀ ԱՆ տեղեկատվության և հասարակայնության հետ կապերի վարչությունից, մայիսի 12-ին մեկնարկած աշխատաժողովը ՀՀ արդարադատության նախարարության, ԵԱՀԿ/ԺՀՄԻԳ-ի և ԵԱՀԿ երևանյան գրասենյակի կողմից կազմակերպված առաջին աշխատաժողովն էր՝ ի շարունակություն Հայաստանում օրենսդրական գործընթացի համապարփակ գնահատման:
Դրա հիման վրա ԵԱՀԿ/ԺՀՄԻԳ-ն աջակցելու է Հայաստանի կարգավորիչ բարեփոխումների ճանապարհային քարտեզի մշակմանը: Աշխատաժողովին մասնակցել են ՀՀ կառավարության, Ազգային ժողովի և հասարակական կազմակերպությունների ներկայացուցիչներ, ինչպես նաև՝ միջազգային փորձագետներ Նիդերլանդների Թագավորությունից և Ռուսաստանի Դաշնությունից:
ՀՀ արդարադատության նախարարի առաջին տեղակալ Արսեն Մկրտչյանը բացման խոսքում անդրադարձել է աշխատաժողովի նպատակին ու ակնկալվող արդյունքներին և նշել, որ օրենսդրական գործընթացի նախապատրաստման համար Հայաստանն ընդունել է քաղաքականության և ծրագրերի կազմման ուղեցույց:
«Այդ փաստաթղթում սահմանված են այն առանցքային հարցերը, որոնք հարկ է դիտարկել օրինաստեղծ աշխատանքների ժամանակ, ինչպես նաև այն գործիքները, որոնցով գնահատվում են իրավական ակտի կիրառելիությունը և կիրարկումը՝ այն ընդունելու դեպքում»,- ասել է նախարարի առաջին տեղակալը: Ըստ նրա՝ Կառավարությունը կարևորում է գործող իրավական ակտերի ազդեցության գնահատման ինստիտուտը և պատրաստակամ է շարունակելու ստեղծել այնպիսի փաստաթղթեր, որոնք կարող են ազդեցություն ունենալ օրենքների մշակման գործընթացի վրա: Կարևորելով օրենսդրական մշակումների գործընթացում ԱԺ հետ համակարգված աշխատանքները՝ Արսեն Մկրտչյանն ընդգծել է գրավոր հաղորդակցման մշակույթի ձևավորման անհրաժեշտությունը, որպեսզի ապահովվի ճիշտ տեղեկատվության փոխանցում և ստեղծվի արդյունավետ հաղորդակցման դաշտ:
«Պետք է գտնել կառուցվածքային այնպիսի կարգավորումներ, որոնք կապահովեն օրենսդիրներին ճիշտ տեղեկատվության փոխանցումը»,- նշել է Արսեն Մկրտչյանը:
Ազգային ժողովի պատգամավոր Արծվիկ Մինասյանի խոսքով՝ խնդիրը սկզբունքային է և անհրաժեշտ՝ իրավական պետություն կառուցելու տեսանկյունից: Նրա համոզմամբ՝ պետք է նպաստել հասարակական ներգրավվածությանը ոչ միայն օրենքների մշակման, այլև հաջորդող փուլերում:
Աշխատաժողովի ընթացքում զեկույցներով հանդես են եկել ԵԱՀԿ/ԺՀՄԻԳ-ի օրենսդրական աջակցության բաժնի պետ Էլիս Թոմասը և իրավական հարցերով օգնական Եվգենիա Ավետիսովան:
Էլիս Թոմասն անդրադարձել է օրենսդրության կենսագործման բարելավման գործիքներին և ազդեցության գնահատման կառուցվածքին՝ շեշտելով, որ օրենքի նախագծերի մշակմանը պետք է նախորդեն քննարկումներ: Ըստ նրա՝ կարևոր է նաև կիրառել համեմատական մոտեցում, թե ինչպիսի նմանություններ ու տարբերություններ կան երկրների միջև տվյալ ոլորտում և ինչը կարող է աշխատել կոնկրետ երկրում:
Եվգենիա Ավետիսովան, անդրադառնալով ազդեցության գնահատմանը՝ որպես քաղաքականության մշակման բարելավման գործիք, ընդգծել էր, որ լավ քաղաքականության մշակումը չպետք է նախանշվի լուծմամբ, այն պետք է լինի քննարկելի: Պետք է հստակեցվի, թե որն է նպատակը, և բարձրացվի օրենսդրության լեգիտիմությունը, այլապես մարդիկ չեն հասկանա՝ ինչու է դա արվում: Աշխատանքների իրականացման ժամանակ նա կարևորել է թիրախային լսարանը՝ ո՞ւմ հետ խորհրդակցել, ինչպե՞ս և ե՞րբ:
Աշխատաժողովն անցել է ակտիվ քննարկումներով, որոնց ընթացքում մասնակիցներն անդրադարձել են քաղաքականության և օրենսդրության պլանավորման գործընթացի թափանցիկության, հասանելիության, շահագրգիռ կողմերի ներգրավման և միջգերատեսչական համագործակցության բարելավման հարցերին: Քննարկվել են նաև օրենսդրության կենսագործումը բարելավելու գործիքներին և ազդեցության գնահատման կառուցվածքին վերաբերող հարցեր: Ազդեցության գնահատման արդյունավետ մեխանիզմներ ստեղծելու ու գործարկելու համար մասնակիցներն ընդգծել են որակյալ օրենսդրություն ունենալու գաղափարի շուրջ համախմբումը:
Աշխատաժողովի առաջին օրվա ավարտին կազմակերպվել է խմբային աշխատանք, որի ընթացքում քննարկվել և ներկայացվել են Հայաստանում գործող ազդեցության գնահատման համակարգի ընթացիկ առավելություններն ու թերությունները, առաջարկվել են խնդիրների շտկման լուծման եղանակներ: