Podcast-100 գաղափար. մանրէաբանն առաջարկում է պլաստիկ թափոնների վերամշակումից ստանալ էկոլոգիապես մաքուր մաքրող միջոցներ
4 րոպեի ընթերցում
ԵՐԵՎԱՆ, 28 ՓԵՏՐՎԱՐ, ԱՐՄԵՆՊՐԵՍ: Վերջին շրջանում երկիր մոլորակի վրա գնալով շատանում է պլաստիկ թափոննորի քանակը, ինչը կարող է հանգեցնել աղետալի հետևանքների: Այժմ ամբողջ աշխարհում մի շարք գիտնականներ և մասնագետներ փորձում են գտնել տարբեր լուծումներ պլաստիկը քայքայելու, վերամշակելու և դրա կիրառությունը նվազեցնելու ուղղությամբ:
Վերը նշված խնդիրները կանխելու նպատակով է ԵՊՀ-ի կենսաքիմիայի, մանրէաբանության և կենսատեխնոլոգիայի մագիստրոս, մանրէաբան Սոնա Նիկոլյանը ստեղծել նոր ծրագիր, որտեղ պլաստիկ թափոնները կծառայեն որպես հումք՝ էկոլոգիապես մաքուր կենսաբանական նյութեր ստանալու համար:
«Արմենպրես-Պոդքաստ»-ում Սոնա Նիկոլյանի հետ զրուցել ենք նախագծի ստեղծման և դրա կարևորության մասին: Նա նշեց, որ մագիստրատուրայում սկսել է ուսումնասիրել պլաստիկը քայքայող մանրէները: Հետագայում, երբ անցել են արտադրական մանրէաբանության վերաբերյալ դասընթաց, որտեղ ասվում էր, որ պետք է գտնել հնարավորինս էժան հումք, որի հիման վրա կստեղծվի որևէ արտադրություն, հնարավորինս ծախսերը նվազեցնելով, որոշել է օգտագործել պլաստիկ թափոնները:
«Այդ պատճառով մտածեցի, որ կարելի է թափոնները կիրառել որպես արտադրության հիմք և այդտեղից իմ գաղափարը սկսեց ամբողջանալ: Սկզբից ես ուսումնասիրում էի պլաստիկը քայքայող մանրէները, հետո հասկացա, որ պլաստիկը որպես հումք կարող է օգտագործվել կենսասուրֆակտանտների արտադրության համար: Սա մի ծրագիր է, որի իրականացումը կօգնի պլաստիկը արագ և մատչելի վերամշակել և ստանալ կենսասուրֆակտանտներ, որոնք կենսաբանական ծագման մակերևութային ակտիվ նյութեր են: Օրինակ, երբ մենք տնտեսության մեջ օգտագործում ենք օճառներ և այլ մաքրող միջոցներ, դրանք ևս համարվում են մակերևութային ակտիվ նյութեր, բայց իմ նպատակն է այդ մաքրող միջոցները ստանալ կենսաբանական մանրէներից, այլ ոչ թե քիմիական ճանապարհով»,-ասաց նա:
Մասնագետի խոսքով՝ այս գաղափարի շնորհիվ կարող են պլաստիկի վերամշակումից ստանալ, օրինակ, օճառներ և մաքրող միջոցներ, որոնց առավելությունը կլինի այն, որ կստանան բնական և անվնաս մաքրող միջոցներ,
«Ծրագրի առանձնահատկությունն այն է, որ որպես արտադրիչ օգտագործվում է մանրէն, իսկ որպես հումք օգտագործվում է թափոնը, որը ներկայումս շատ լուրջ խնդիրների առաջ է կանգնեցրել մարդկությանը և բնությանը, քանի որ պլաստիկը ամենուր է: Այդ իսկ պատճառով շատ կուզեի, որ իմ ծրագիրը ունենար հետագա զարգացում և հնարավորություն ունենայի իրագործել այն»,- եզրափակեց Սոնա Նիկոլյանը:
Նշենք, որ ծրագիրը դեռևս գաղափարի փուլում է, գործնական փորձարկումներ դեռևս չեն իրականացվել: Գաղափարը ներկայացվել է «100 գաղափար Հայաստանի համար» նախագծին և ընդգրկվել է եզրափակիչ փուլում:
«100 գաղափար Հայաստանի համար» մրցույթը երիտասարդական ծրագիր է, որը կազմակերպվում է ԿԳՄՍ նախարարության կողմից գիտությամբ զբաղվող երիտասարդների շրջանում հետաքրքրություն առաջացնելու և նորարարական գաղափարներ առաջարկելու համար: Մրցույթն ունի ավելի քան 20 անվանակարգ, որոնք ներառում են տարբեր ոլորտներ: 2021 թվականին նախարարի հրամանով մրցույթի անցկացման կարգում իրականացվել էփոփոխություն, ըստ որի ծրագրի համար նախատեսված պետական միջոցների շրջանակում հինգ անվանակարգում սահմանվել է մրցանակային գումար՝ յուրաքանչյուրին 500.000-ական դրամ:
Գայանե Գաբոյան