کارشناس ایرانی: روابط ارمنستان و ایران همواره پایدار بوده و این امر پدیده‌ای کم‌نظیر است

ولی کالِجی، کارشناس ایرانی در امور منطقه‌ای، آسیای مرکزی و مطالعات قفقاز، سطح کنونی روابط ارمنستان و ایران را در مقایسه با روابط تهران با دیگر همسایگانش، سطحی بی‌نظیر و پایدار توصیف می‌کند. او این ارزیابی را در گفت‌وگو با خبرنگار «آرمنپرس» بیان کرده و سطح فعلی روابط ایران و ارمنستان و چشم‌انداز توسعه آن را مورد بررسی قرار داده است.

این کارشناس ایرانی با اشاره به این نکته که ارمنستان تنها همسایه مسیحی ایران است و سایر همسایگان کشورهای مسلمان هستند، اظهار داشت: «در میان همسایگانمان، ما تنها با ارمنستان روابط باثبات داریم و این موضوع از منظر روابط ایران با سایر کشورها کم‌نظیر است. برای مثال، روابط ما با ترکیه، ترکمنستان، آذربایجان، کشورهای عربی و پاکستان طی دهه‌های اخیر دستخوش فراز و نشیب بوده است، اما روابط ایران و ارمنستان همیشه در وضعیت پایدار قرار داشته است. زیرا روابط دو کشور ریشه در تاریخ، فرهنگ مشترک و دیگر پیوندها دارد». 

وی نقش بسیار مهم جامعه ارمنی ایران که از احترام گسترده در میان مردم ایران برخوردار است را نیز در پایداری روابط دو کشور یادآوری کرد.

آقای کالِجی ادامه داد: «این پایه‌های تاریخی و فرهنگی، روابط خوبی میان دو کشور ایجاد کرده است، اما کافی نیست، ما باید روابط را بهبود و ارتقا دهیم. خوشبختانه حجم تجارت دوجانبه به حدود یک میلیارد دلار رسیده است، در حالی که پنج سال پیش کمتر از نیم میلیارد دلار بود. اکنون دولت‌های دو کشور تصمیم گرفته‌اند این رقم را به سه میلیارد دلار برسانند. این هدف دشوار است، اما دو طرف در تلاش‌اند به این نقطه مهم و بلندمدت برسند». 

این کارشناس، از منظر اقتصادی، عضویت ارمنستان در اتحادیه اقتصادی اوراسیا را نیز مزیتی مهم برای ایران دانست: «دیگر اعضای اتحادیه، بلاروس، روسیه، قزاقستان و قرقیزستان، همسایگان زمینی ایران نیستند و از این نظر ارمنستان برای ایران مزیت محسوب می‌شود. توافق تجارت آزاد میان ایران و اتحادیه اقتصادی اوراسیا از ماه مه ۲۰۲۵ لازم‌الاجرا شده و هزاران قلم کالا می‌تواند به‌راحتی و بدون پیچیدگی از ارمنستان به ایران و بالعکس صادر و وارد شود. این موضوع نیز به افزایش حجم تجارت و فعالیت‌های تجاری میان دو کشور کمک کرده است». 

ولی کالِجی همچنین یادآور شد که وجود رژیم بدون ویزا میان ایران و ارمنستان، چشم‌اندازهای توسعه روابط را تقویت می‌کند و موجب افزایش رفت‌وآمد گردشگران و رونق صنعت توریسم شده است؛ هرچند موجب ایجاد صف‌های طولانی در مرزها نیز می‌شود.‌

وی افزود: «برای حل این مشکل، باید روند ساخت پل دوم بر روی رود ارس را تسریع کنیم تا رفت‌وآمد و حمل‌ونقل ترانزیتی میان دو کشور تسهیل شود. در گذرگاه‌های نوردوز و مِغری باید پل دوم ساخته شود. ما همین تجربه را در مرز آستارا با آذربایجان داشتیم؛ ایران پل دوم آستارا را ساخت و این امر به تسهیل فعالیت‌های تجاری دو کشور کمک کرد». 

این کارشناس ابراز امیدواری کرد که ساخت این پل در اسرع وقت اجرا شود.

یادآوری می‌شود که نیکول پاشینیان، نخست‌وزیر ارمنستان، در دیدار با مسعود پزشکین، رئیس‌جمهور ایران، در ۱۹ اوت ۲۰۲۵ در ایروان اعلام کرده بود که دو کشور بر سر احداث پل دوم در مرز ایران و ارمنستان به توافق رسیده‌اند: «با توجه به افزایش روزافزون حجم حمل‌ونقل میان دو کشور، درباره احداث پل دوم در مرز ایران و ارمنستان توافق کرده‌ایم».