تعمیق بیسابقهٔ شراکت، اجلاس ارمنستان–اتحادیهٔ اروپا و چشمانداز اروپایی ایروان: گفتوگوی سفیر اتحادیهٔ اروپا
7 دقیقه خواندن
روابط میان جمهوری ارمنستان و اتحادیهٔ اروپا امروز بیش از هر زمان دیگری نزدیک است. «واسلیس ماراگوس»، سفیر اتحادیهٔ اروپا در ارمنستان، با چنین ارزیابیای از روابط دوجانبه تأکید کرده است که این همکاری بر ارزشهای مشترک، چشمانداز واحد آینده و احترام روشن به انتخاب حاکمیتی ارمنستان استوار است.
به گفتهٔ او، بروکسل نهتنها حمایت سیاسی ارائه میدهد، بلکه سرمایهگذاریهای ملموسی برای تقویت اقتصاد، زیرساختها و امنیت ارمنستان انجام میدهد تا نتایج واقعی برای شهروندان این کشور به همراه داشته باشد.
– جناب سفیر، با توجه به تعمیق بیسابقهٔ شراکت، سطح کنونی گفتوگوی دوجانبه را چگونه ارزیابی میکنید؟
– روابط میان اتحادیهٔ اروپا و ارمنستان امروز نزدیکتر از همیشه است. همکاری ما بر ارزشهای مشترک، چشمانداز مشترک و حق حاکمیتی ارمنستان برای انتخاب شرکای خود استوار است. اتحادیهٔ اروپا در مسیر تقویت امنیت، رفاه و ثبات در کنار ارمنستان ایستاده است.
در عمل، این روابط بهطور مستمر گسترش مییابد. در چارچوب برنامهٔ «تابآوری و رشد» به ارزش ۲۷۰ میلیون یورو، ما سرمایهگذاری مستقیم در اقتصاد و بخش خصوصی ارمنستان انجام میدهیم. همچنین انتظار میرود در چارچوب راهبرد «دروازهٔ جهانی»، سرمایهگذاریها به ۲.۵ میلیارد یورو برسد که صرف توسعهٔ زیرساختهای حملونقل، انرژی و تنوعبخشی به منابع تأمین خواهد شد. اینها صرفاً ژستهای سیاسی نیستند، بلکه پروژههای عملی به نفع مردم هستند.
گفتوگوی آزادسازی ویزا نیز اهمیت ویژهای دارد. هدف ما این است که در صورت تحقق کامل معیارها، شهروندان ارمنستان بتوانند تا ۹۰ روز بدون ویزا به اتحادیهٔ اروپا و منطقهٔ شنگن سفر کنند. همچنین در حوزهٔ امنیت همکاری فعالی داریم. برای نمونه، در منطقهٔ سیونیک در قالب «تیم اروپا» پروژههایی در زمینهٔ زیرساختهای محلی، کشاورزی و گردشگری اجرا میکنیم.
هیأت ناظران اتحادیهٔ اروپا با بیش از ۲۰۰ نفر، حضور و ثبات را در مناطق مرزی تضمین میکند. افزون بر این، مأموریت جدید مشارکتی اتحادیهٔ اروپا برای مقابله با تهدیدات ترکیبی، اطلاعات نادرست و حملات سایبری ایجاد شده است.
– از سال ۲۰۲۳ ریاست هیأت اتحادیهٔ اروپا در ارمنستان را بر عهده دارید. اولویتهای اصلی شما چیست؟
– اولویت اصلی من تقویت همهجانبهٔ روابط ارمنستان و اتحادیهٔ اروپا است. با رضایت میگویم که پیشرفت قابلتوجهی حاصل شده است. این شراکت نتیجهٔ تلاش مشترک است و هر گام بازتاب انتخاب آزاد ارمنستان است.
آزادسازی ویزا یکی از مهمترین موضوعات است، زیرا مستقیماً بر ارتباطات انسانی، آموزش و کسبوکار تأثیر دارد. از سال ۲۰۲۴ پیشرفت پایداری در این زمینه داشتهایم و در اجلاس ۵ مه نخستین گزارش ارائه خواهد شد.
همچنین حمایت از بخش خصوصی در اولویت است. طی دو سال گذشته، سرمایهگذاریهای اتحادیهٔ اروپا از ۴۰۰ میلیون یورو فراتر رفته و تنها در سال ۲۰۲۴ به ایجاد بیش از ۲۷ هزار شغل کمک کرده است.
– چه عواملی موجب این سطح از شراکت شده و چشمانداز آینده چیست؟
– این روند نتیجهٔ همگرایی عمیق منافع و ارزشهاست. ارمنستان تمایل خود را برای نزدیکی به اتحادیهٔ اروپا بهروشنی نشان داده و ما نیز با حمایت مستمر پاسخ دادهایم. مسیر آینده در دستورکار راهبردی مشترک که در دسامبر ۲۰۲۵ تصویب شد، ترسیم شده است. پایهها محکم هستند: امنیت، تابآوری اقتصادی و گفتوگوی ویزا.
– نقش دستورکار راهبردی و توافق «CEPA» چیست؟
– توافق «مشارکت جامع و تقویتشده» (CEPA) همچنان پایهٔ حقوقی روابط است و دستورکار راهبردی جدید بر آن بنا شده و اهداف بلندپروازانهتری تعیین میکند. اصلاحات در حوزهٔ قضایی، مبارزه با فساد و تجارت، ارمنستان را رقابتیتر کرده و امکان دسترسی به بازار ۴۵۰ میلیونی اروپا را فراهم میکند.
– نقش اتحادیهٔ اروپا در ثبات منطقهای چیست؟
– توافقات ۸ اوت ۲۰۲۵ در کاخ سفید گامی تاریخی بود. اتحادیهٔ اروپا از امضای سریع توافق صلح حمایت میکند. این روند بر حاکمیت و صلاحیت کامل ارمنستان بر قلمرو و زیرساختهای خود استوار است و هیچ بحثی از کریدور فراسرزمینی مطرح نیست.
ما از ابتکار «چهارراه صلح» ارمنستان حمایت میکنیم. پروژهٔ «شبکهٔ انتقال برق قفقاز» که ارمنستان را به گرجستان و سپس اروپا متصل میکند، نمونهای عملی از این رویکرد است.
– ارزیابی شما از اصلاحات دموکراتیک و چشمانداز اروپایی چیست؟
– ارمنستان با وجود چالشها پیشرفت قابلتوجهی داشته است. دموکراسی، حقوق بشر و حاکمیت قانون در قلب این شراکت قرار دارند. ما گفتوگوی مستمر با دولت، جامعهٔ مدنی و اپوزیسیون داریم. نهادهای قوی تضمین میکنند که هیچکس نادیده گرفته نشود.
– دربارهٔ بستهٔ سوم کمک از «ابزار صلح اروپایی» چه میدانید؟
– تاکنون دو بسته (۱۰ و ۲۰ میلیون یورو) تصویب شده و در حال آمادهسازی نخستین تجهیزات هستیم. درخواست جدید هنوز بهطور رسمی ارائه نشده، اما در حال بررسی ایدهها با شرکای ارمنی هستیم.
– پیام شما به شهروندان ارمنستان در آستانهٔ انتخابات چیست؟
– پیام من روشن است: انتخابات ژوئن متعلق به شماست. تنها رأیدهندگان حق تعیین آیندهٔ ارمنستان را دارند. اتحادیهٔ اروپا برنده انتخاب نمیکند؛ ما با هر دولتی که مردم انتخاب کنند همکاری خواهیم کرد. هدف ما کمک به برگزاری انتخاباتی آزاد و عادلانه است. تحت تأثیر اطلاعات نادرست قرار نگیرید—تصمیم فقط در دستان شماست.