Ժամանակը Երևանում՝ 11:07:36,   5 Օգոստոս

Մայիսի առաջին շաբաթվա ընթացքում Հայաստանը կստանա 100 000 դեղաչափ նոր պատվաստանյութ. նախարարի հարցազրույցը

Մայիսի առաջին շաբաթվա ընթացքում Հայաստանը կստանա 100 000 դեղաչափ նոր 
պատվաստանյութ. նախարարի հարցազրույցը

ԵՐԵՎԱՆ, 27 ԱՊՐԻԼԻ, ԱՐՄԵՆՊՐԵՍ: Հայաստանը դիտարկում է կորոնավիրուսի դեմ այն բոլոր պատվաստանյութերի ձեռքբերման հնարավորությունը, որոնք համապատասխանում են չափանիշներին, ստացել են անհրաժեշտ արտոնագիրը.  միայն գինը չէ չափանիշը, որով ընտրություն է կատարվում: «Արմենպրես»-ի հետ զրույցում այս մասին վստահեցրեց ՀՀ առողջապահության նախարարի պաշտոնակատար Անահիտ Ավանեսյանը՝ շեշտելով, որ պատվաստանյութն անհրաժեշտություն է, ոչ թե շքեղություն:  

-Տիկին նախարար, Ձեր վերջին ասուլիսում նշել էիք Չինաստանից որպես նվիրատվություն սպասվող Sinovac ընկերության CoronaVac պատվաստանյութի մասին, խմբաքանակը ե՞րբ կգա Հայաստան, ի՞նչքան դեղաչափ: Այս պատվաստանյութով պատվաստման համար ի՞նչ տարիքային շեմ է ընտրվելու, ունե՞ք մշակած քաղաքականություն: Խոսել էինք նաև ամերիկյան Novavax-ի ձեռքբերման հնարավորության մասին, այն ե՞րբ կստանանք: 

-Մայիսի առաջին շաբաթվա ընթացքում այն արդեն Հայաստանում կլինի՝ 100 հազար դեղաչափ, որը 50 հազար հոգու համար է: Իսկ Novavax-ի ժամանման մասին այս պահին դեռ հստակ պայմանավորվածություններ չկան, սակայն նախնական համաձայնությունն ունենք: Ընթացքում արդեն կկոնկրետացվեն ժամկետները, քանակները:

-Ազգային ժողովում հնարավոր էիք համարել, որ 1 տարվա ընթացքում կպատվաստվի բնակչության մինչև 20 տոկոսը, ինչո՞ւ 20 տոկոս, քանի որ այդ չափով պատվաստանյութ կկարողանաք ձեռք բերե՞լ, թե՞ կարծում եք, որ պատվաստվելու ցանկություն հայտնողներն այդքան մեծ չեն լինի: 

-Բոլոր երկրներն էլ ընտրում են առաջնահերթություններ և իրենց համար դնում են ռիսկի խմբի ամբողջ պատվաստման նշաձողը, բայց միանշանակ կախված է նաև դիմելիությունից, պատվաստանյութի հասանելիությունից, որովհետև մենք չենք կարող ասել, թե այլ երկրներում ինչպիսին կլինի համաճարակային իրավիճակը, օրինակ` Հնդկաստանում այս պահին իսկապես շատ լուրջ իրավիճակ է: Դրա համար ընդհանուր պատվաստանյութերի բաշխման վերաբերյալ շատ դժվար է կանխատեսումներ անել: Եվ մենք կարծում ենք, որ իմ կողմից հնչեցված մինչև 600-700 հազար բնակիչներին պատվաստելու արդյունքում և հաշվի առնելով, որ երեխաները պատվաստման շրջանակից դուրս են, և այն անձինք, որոնք նաև մասնավոր հիմունքներով կպատվաստվեն, մենք կունենանք հանրային իմունիտետի բավարար շեմը: Միանշանակ կշարունակվեն պատվաստումները, բայց արդեն բավարար շեմ կունենանք՝ ավելի հանգիստ ապրելու համար: 

-Տիկին նախարար, AstraZeneca-ի օգտագործման ժամկետը մայիսի վերջին լրանում է: Կհասցնե՞նք մինչև ժամկետի ավարտը սպառել արդեն ձեռք բերված խմբաքանակը, եթե ոչ, ապա ի՞նչ պետք է արվի այդ պատվաստանյութերի հետ, նոր ժամկետով պատվաստանյութերի հետ փոխանակման հնարավորություն կա՞:

-Բոլոր պատվաստանյութերն էլ ունեն բավական կարճ օգտագործման ժամկետ, գրեթե բոլորինն էլ մինչև 6 ամիս է: Արտադրությունից սկսած մինչև հասնում է վերջնական սպառողին, 1-3 ամիսն այն բավարար ժամկետն է, որի համար այս պահին երկրները կարողանում են պատվաստանյութ ձեռք բերել: Մենք մեծ ջանքեր ենք գործադրում, որ համակարգն ամբողջովին պատրաստ լինի պատվաստման գործընթացն իրականացնելու: Մենք տանում ենք նաև տեղեկատվական արշավներ, փորձում ենք ամեն կերպ հասարակությանը ներկայացնել պատվաստումների դրական արդյունքների կարևորությունը և որ պատվաստանյութն իսկապես կյանք փրկող միջոց է: Մեծ հույս ունենք, և զգում ենք, որ քաղաքացիների ակտիվության տեմպն ավելանում է: Ճիշտ է, բավարար չափով չէ, ինչ մենք ակնկալում էինք, կցանկանայինք, որովհետև, ցավոք, շատ մեծ հակաքարոզչություն է վարվում և փորձ է արվում կորոնավիրուսի, պատվաստումների, բժշկական օգնության հարցը տանել քաղաքական դաշտ, ինչը ճիշտ չէ: Սակայն նշեմ, որ սա միայն Հայաստանի խնդիրը չէ: 

Նոր խմբաքանակի հետ փոխանակելու հնարավորություն չունենք: Եվ այս պարագայում որևէ կանխատեսում անելն ուղղակի անհնար է: Ազգային իմունիզացիայի ծրագրով, երբ անում ենք երեխաների պատվաստում, պատվաստանյութերի գնման գործընթացների համար կարողանում ենք հստակ պլանավորում իրականացնել, թե ինչքան են սպառելու տարվա ընթացքում: Դա վերաբերում է նաև գրիպի պատվաստանյութին, քանի որ տարիների ընթացքում արդեն իսկ կիրառված որոշակի փորձ, տեղեկատվություն կա: Բայց այս պարագայում որևէ ձևով գնման պլանավորում իրականացնելը գրեթե անհնար է: Մենք ունենք նշաձող, և որպես լիազոր մարմին՝ հանձնառություն ենք վերցրել հնարավորինս, մաքսիմալ քաղաքացիների ապահովել պատվաստանյութով, բայց նաև դա կամավոր բնույթ կրող գործընթաց է:

- AstraZeneca-ի առկա խմբաքանակի ժամկետի ավարտից հետո, սակայն, ձեռք կբերե՞նք այս պատվաստանյութի ևս մեկ նոր խմբաքանակ: 

-Սա առաջին դեղաչափն է, և միանշանակ, այն անձինք, որոնք պատվաստվում են, պետք է ստանան նաև երկրորդ դեղաչափը: Եվ պետք է ստանանք նաև երկրորդ դեղաչափը, որպեսզի ապահովենք գործընթացը:

-Երբ աշխարհում սկսեցին պատվաստանյութեր մշակել, Հայաստանում մեծ հույսեր էինք կապում հատկապես մեր հայրենակցի՝ Նուբար Աֆեյանի Moderna պատվաստանյութի մշակման աշխատանքների հետ: Այս պահի դրությամբ դեռևս չունենք  Moderna պատվաստանյութ, այն անհամեմատ ավելի թանկ արժե, սակայն կա՞ն պլաններ դա ձեռք բերելու, հնարավո՞ր է կարողանանք ինչ-որ արտոնություն ստանալ:

-Այն ոչ միայն թանկ է, այլև պահպանման պայմաններն են բացարձակ այլ: Իհարկե, ոչ միայն պատվաստանյութի ձեռքբերման արժեքը պետք է վճարվի, այլ նաև մեր ամբողջ իմունիզացիոն ենթակառուցվածքը պետք է փոխվի, որ կարողանանք ապահովել: Միանշանակ, մենք միշտ ակտիվ կապի մեջ ենք, և փորձում ենք և Pfizer-ի, և  Moderna-ի, և այլ պատվաստանյութերի ընթացիկ առաջարկները դիտարկել, տեսնել, գնահատել: Բայց, պատվաստանյութն անհրաժեշտություն է և ոչ թե շքեղություն: Ուստի, եթե կա որևէ դեղամիջոց, որը խնդիրը լուծում է, և դա մենք ունենք, ապա պետք է անենք այն, ինչ ունենք, որովհետև մեր նպատակին այն լիովին համապատասխանում է, տալիս է լուծումը: Եվ շատ լավ է, որ այս պահին առկա է Հայաստանում:

-Հասարակության շրջանում կա նաև վստահության խնդիր, շատերը կարծում են՝ եթե թանկ է, ուրեմն լավն է: Պատվաստանյութերի դեպքում չկա՞ գին-որակ կապը:

-Պատվաստանյութերն անցնում են շատ խիստ վերահսկողական մեխանիզմներով, մինչև որ հասնեն քաղաքացուն: Այն պատվաստանյութերը, որոնք հաղթահարել են բոլոր այդ էտապները և ստացել են արտոնագիրը, ունեն բավարար անհրաժեշտ որակական չափանիշները, անվտանգ են, որակյալ են, արդյունավետ են: Այս երեք կարևոր չափանիշն ամբողջությամբ ապահովված է: Ուստի միանշանակ այն պատվաստանյութերը, որոնք ձեռք ենք բերում այս պահին,  տարբեր գնային կատեգորիաների են պատկանում, և միայն գինը չէ մեր չափանիշը, որով ընտրում ենք: 

-Այսինքն կարո՞ղ ենք համարել, որ դիտարկում եք բոլոր պատվաստանյութերի ձեռքբերումը:

-Այո, այն պատվաստանյութերը, որոնք համապատասխանում են որակի չափանիշներին, որոնք ստացել են միջազգային մասնագիտական կառույցների հավանությունը, և մեր երկրում էլ ստացել են թույլտվության արտոնագիրը, ապա դրանք դիտարկվում են: 

-Տիկին Ավանեսյան, եթե վիրուսի տարածման նախնական շրջանում ավելի հեշտ էր մարդկանց համոզել դիմակ կրել, երբ դեռ շատերը չէին վարակվել, իմունիտետ չունեին, ապա հիմա շատ ավելի դժվար է թվում, շատերը չեն դնում՝ պնդելով, որ իմունիտետ ունեն, բացի այդ շատերն էլ արդեն հոգնել են դիմակներից, ոստիկանությունն էլ  գրեթե չի տուգանում: Ի՞նչ պետք է անել, որ մարդիկ նորից խստորեն սկսեն հետևել դիմակի կրման կանոններին:

-Այո, մի կողմից բոլորս հոգնել ենք, իսկապես նախորդ տարին ծանրագույն տարի էր մեր բոլորի համար: Եվ այս մարտահրավերը, որն անցյալ տարվանից սկսվեց, միանշանակ սկզբում շատ ավելի սուր էր ընկալվում, ու մարդկանց զգոնության մակարդակն էլ բարձր էր: Բայց մենք հոգնենք-չհոգնենք հիվանդությունից, այն մեզնից չի հոգնել և նույն տեմպով մեր սիրելիներին է հիվանդացնում, ցավոք սրտի, նաև մահեր ենք գրանցում: Ուստի, ինչքան էլ դժվար է, անհարմար է, բայց այն ամենաքիչ արժեք ունեցող, հեշտ միջոցն է, որը պաշտպանում է՝ և մեզ, և մեր հարազատներին: Այո, իմունիտետի պարագայում՝ հիվանդանալու, պատվաստելու արդյունքում մարդիկ ավելի պաշտպանված են, բայց մենք պետք է մտածենք ոչ միայն մեր, այլ նաև մեր հարազատների մասին, դիմացինի մասին: Ամբողջ աշխարհն է այս վիճակում, և որ ազգը, որն ավելի կարգապահ է, զգոն է, այս անհավասար մարտում պետք է հաջողություն գրանցի:

-Նախարարությունն առաջիկայում կառաջարկի՞, որ դիմակի կրման պահանջի խստացումներ լինեն:

-Ես բազմիցս հնչեցրել եմ  և միջգերատեսչական հանձնաժողովներում, և իմ կողմից ամեն կերպ այս կարևոր մեսիջը փոխանցվում է: Փակ տարածքներում առանձնակի ձևով միանշանակ պետք է դիմակների կրումը պահպանել, շարունակել:

-Առաջիկայում ընտրություններ են սպասվում, դրան ընդառաջ քարոզարշավ, այսինքն՝ բազմամարդ հավաքներ, ռիսկ տեսնո՞ւմ եք, որ կրկին թվերի կտրուկ բարձրացում կլինի, և ինչպե՞ս եք պատկերացնում ընտրությունների կազմակերպման գործընթացը ընտրատեղամասում, կսահմանվե՞ն հատուկ չափորոշիչներ:

-Այո, դիտարկվում են, թե ընտրական պրոցեսներն ինչպես պետք է կազմակերպվեն, որ ռիսկերը հնարավորինս նվազագույնի հասցվեն: Թվերի աճը կախված կլինի մեր վարքագծից, եթե մենք պահպանենք դիմակների կրման պահանջը, պատվաստման գործընթացն ակտիվ կերպով շարունակվի, ապա կնպաստենք, որ թվերի հետագա աճ չունենանք: Եթե ռիսկի խմբից եք, ապա անպայման գնացեք, պատվաստվեք, որպեսզի կանխարգելեք, ձեր առողջությունը, կյանքը պաշտպանեք ու փրկեք: Իսկ նրանց համար, որոնք ռիսկի խմբից չեն, դիմակների կրման կանոնի պահպանումն այն լավ միջոցն է, որը պաշտպանում է:

-Հայկական թեստերի արտադրությունը շարունակվո՞ւմ է, օգտագործվո՞ւմ են այդ թեստերը: 

-Հայկական թեստերի արտադրության պրոցեսը կազմակերպվեց Մոլեկուլյար կենսաբանության կենտրոնի կողմից՝ կառավարության և մեր աջակցության շնորհիվ: Եվ մենք ստացանք այն ժամանակ խիստ անհրաժեշտ պրոդուկտ, բայց ինստիտուտը գիտական կենտրոն է, և այն ստանալով պրոդուկտը, այնուհետև մի շարք առաջարկներ էր արել արտադրական ընկերություններին, որպեսզի նրանք վերցնեն այդ մշակված պրոդուկտը և ապահովեն հետագա մասսայական արտադրությունը: Այս պահին ինֆորմացիա չունեմ, թե արդյոք մեր արտադրողները գտել են սպառման համար շուկաներ, միայն Հայաստանի շուկան բավարար չէ: Բայց վստահ եմ, որ այս լավ օրինակը՝ միահամուռ կերպով գիտական մտքի և պետական աջակցության, շատ լավ արդյունք տվեց, որը պետք է հետո մասնավոր արտադրությունները վերցնեն և շարունակեն:

Հարցազրույցը՝ Աննա Գրիգորյանի

Լուսանկարները՝ Տաթև Դուրյանի

Տեղեկանք. Ապրիլի 26-ին Հայաստան է ներկրվել ռուսական «Sputnik-V» պատվաստանյութի նոր խմբաքանակ` 14000 անձի համար (առաջին բաղադրիչը): 

Մարտի 28-ին «COVAX FACILITY» նախաձեռնության միջոցով Հայաստան էր ներկրվել կորոնավիրուսային հիվանդության (COVID-19) դեմ  «AstraZeneca» ընկերության պատվաստանյութի առաջին խմբաքանակը` 24 000 դեղաչափ: Իսկ  ապրիլի 8-ին ներկրվել էր «Sputnik-V» պատվաստանյութի առաջին խմբաքանակը՝ 15 000 դեղաչափ` 7500 անձի համար։  

COVID-19-ի դեմ պատվաստումները շարունակվում են հանրապետության ամբողջ տարածքում, առաջնային օղակում ռիսկի խմբում գտնվող անձանց համար` շաբաթվա բոլոր օրերին։

ՀՀ-ում ինչպես բոլոր, այնպես էլ COVID-19-ի դեմ պատվաստումներն իրականացվում են միայն կամավորության սկզբունքով:








youtube

Բոլոր նորությունները    


Գործակալության մասին

Հասցե՝ Հայաստան, 0002, Երեւան, Սարյան փող 22, Արմենպրես
Հեռ.՝ +374 11 539818
Էլ-փոստ՝ [email protected]